Συνέντευξη με τον Νότη Μαυρουδή.

Notis-Mavoudis p11














Νιώθω ότι η χώρα είναι παγωμένη. Ακίνητη! Απούσα! Δεν αρκεί ο αντιμνημονιακός της οίστρος για να αφυπνιστεί. Εστιάσαμε εκεί τη ματιά μας και χάνουμε όλα τα υπόλοιπα που καταρρέουν οφθαλμοφανώς!


1. Τόπος καταγωγής?
Γεννημένος στην Καλλιθέα (Αθήνα), από γονείς Πόντιους που ξεριζώθηκαν το ’22. Ο πατέρας από το Σοχούμι (Γεωργία), η μάνα από την Σαμψούντα. Γνωστές ανθρώπινες ιστορίες…


Notis-Mavoudis p012. Οι θύμισες των παιδικών χρόνων πόσο διαμόρφωσαν την αισθητική σας άποψη? Νομίζω πως κατά βάθος και πλάτος, κανείς δεν μπορεί να ξεφύγει από τη ρίζα… Πολλοί ισχυρίζονται πως Πατρίδα είναι ο τόπος της παιδικής μας ηλικίας! Εγώ πάντως, δεν σταμάτησα ποτέ να ανατρέχω στις μνήμες αυτές, των παιδικών μου χρόνων, γιατί συνδυάζονται με μνήμες της κοινωνίας της γειτονιάς. Και όταν λέω γειτονιάς (από το 1945 που γεννήθηκα) είναι σαν να ακτινογραφώ την Ελλάδα της κοινωνίας του εμφυλίου και τα ρημάδια μιας ζωής που κατάφεραν οι γονείς μας με κόπο, να δαμάσουν. Ε, λοιπόν θεωρώ πως όλο εκείνο το τοπίο, είναι χαραγμένο στο αίμα, τη σκέψη και την ψυχή μου. «Δεν μπορεί κανείς να μας το πάρει» όπως έλεγε κι ο Ρίτσος. Είμαι δε πεπεισμένος πως είναι και η πρώτη πνευματική ύλη που επάνω της συγκεντρώνω τις μελωδίες και τα κομμάτια της ζωής μου. Από τα πρώτα μου ακούσματα, ποντιακά τραγούδια με τους κεμεντζέδες και τον κότσαρη, ρεμπέτικα, ελαφρά, μπουζούκια, καντάδες, όπερες στο ραδιόφωνο του πατέρα, όλα μαζί σε θαυμαστή αλληλουχία, στροβιλίζονται στο μυαλό μου και κρατούν σε εγρήγορση τη μνήμη. Και όταν αυτή η τελευταία κρατιέται ζωντανή, τότε γνωρίζω πως ζω εδώ, μαζί με τους άλλους συνανθρώπους μου κι ας έχουμε να αντιμετωπίσουμε το μαύρο φίδι που ορθώνεται μπροστά μας και μας τρώει…

3. Τι υπάρχει από αυτές τις αναμνήσεις στο σπίτι σας? Λίγα πράγματα. Ένα σφυρί και 2-3 τανάλιες του πατέρα καθ’ ότι η τσαγκαρική ήταν το επάγγελμά του, όταν δεν ήταν άνεργος. Μετά ασχολήθηκε με τα χειροποίητα παπούτσια μπαλέτου και ορθοπόδησε… Ο γιός μου ο Χάρης, έχει κρατήσει τη ραπτομηχανή που έραβε τις σόλες και τους πάτους. Από τη μάννα υπάρχει άλλη μια ραπτομηχανή (ήταν μοδίστρα) και έχω την τιμή να έχω κορνιζώσει την εφημερίδα «Ελευθερία» της 7 Οκτωβρίου του 1948, με τον τίτλο: «ΣΥΛΛΗΨΙΣ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΩΝ ΕΙΣ ΑΘΗΝΑΣ ΚΑΙ ΠΕΙΡΑΙΑ», από τις ηλίθιες δεξιές εξουσίες της μετακατοχικής Ελλάδας, που ανάμεσα στους συλληφθέντες αναφέρεται ονομαστικά και η μητέρα μου. Διαθέτω επίσης και φωτογραφίες της εποχής που συλλέγει ο αδελφός μου, ο οποίος έχει βαλθεί εδώ και χρόνια να ψάχνει το γενεαλογικό μας δέντρο. Όπως θα έχετε αντιληφθεί, η μνήμη είναι σημαία που ανεμίζει. Ποτέ δεν σταμάτησε αυτό το αεράκι…
 
Notis-Mavoudis p064. Τι στυλ αρχιτεκτονικής προτιμάτε? Προτιμώ την αρχιτεκτονική που ομορφαίνει τον τόπο και κάνει τους ανθρώπους να ζουν επικοινωνιακά. Το βλέπω σε λαϊκές γειτονιές που βγάζουν καρέκλες στα πεζοδρόμια και πρυτανεύει μια επικοινωνία που την έχουμε ξεχάσει εμείς οι …προηγμένοι. Δεν ξέρω πώς ονομάζεται αυτή η αρχιτεκτονική… Προτιμώ την αρχιτεκτονική των νήσων, με τον ασβέστη και τις χρωματιστές παραθυρόπορτες στο βαθύ μπλε, στο κεραμιδί, στο πράσινο, με τις πολύχρωμες μπουκαμβίλιες και τις κληματαριές που φτιάχνουν σκιές και αρμονία. Μου αρέσουν τα πηλιορείτικα σπίτια (έχω ένα τέτοιο στη Μακρινίτσα) με τους πέτρινους τοίχους, τις πεζούλες, τα καλντερίμια, τα ξωκλήσια και το στοιχείο του ξύλου και του τρεχούμενου νερού. Το μάτι μου όταν βλέπει πέτρα, δεν χορταίνει. Ίσως επειδή είναι το πιο άμεσο στοιχείο της γης. Πηγαίνω σε νησιά και χαζεύω τη διαχρονική σοφία των ανθρώπων που σμιλεύει και χτίζει την πέτρα. Περπατάω στα πηλιορείτικα χωριά και αφήνομαι στην απληστία του ματιού μου. Πάω στα πέριξ των Ιωαννίνων ή βόλτες στην Κρήτη και νιώθω τον απόλυτο έρωτα όταν η όραση δεν κουράζεται να απολαμβάνει χώμα, πέτρα, ξύλο και γάργαρα νερά… Και η θάλασσα μου αρέσει, αλλά από απόσταση. Είμαι άνθρωπος του βουνού εγώ.

Notis-Mavoudis p095. Αγαπημένο χρώμα και τι συμβολίζει? Μάλλον οι αποχρώσεις του ουράνιου τόξου! Αλλά για να είμαι πιο συγκεκριμένος, θα έστεκα στις παραλλαγές του μπλε. Ίσως αυτό να έχει σχέση με τη μουσική και τις αποχρώσεις της. Η δύναμη της Θάλασσας και το απέραντο τού Ουρανού πρόσφεραν το μπλε χρώμα στην ανθρωπότητα! Το βαθύ μπλε, το γαλάζιο, το πιο ανοιχτό, το σκοτεινό, το φωτεινό, μια τεράστια γκάμα που τελειωμό δεν έχει, εισχώρησε στη μουσική και τα τραγούδια, χρωματίζοντας το συναίσθημα με κλίμακες και αρμονίες που προκαλούν τη χαρμολύπη. Μου είχε κάνει εντύπωση στη δεκαετία του ’60 όταν είχα γνωρίσει τη μπλε περίοδο των κυβιστών, του Picasso, μη μπορώντας να κατανοήσω αλλά τουλάχιστον μου επέτρεπαν να «αισθανθώ»…  
Με ενδιαφέρει να αισθάνομαι περισσότερο, παρά να αναλύω σύμβολα και παραστάσεις που δεν κατέχω τα εργαλεία της εξειδίκευσης. Το χώρο της μουσικής, επειδή τον κατέχω περισσότερο λόγω καθημερινής ενασχόλησης, πέρα από το ότι τον «αισθάνομαι», νιώθω πως τον κατανοώ σε ένα μεγάλο ποσοστό. Δεν ισχυρίζομαι πως τον κατέχω απόλυτα, ίσα-ίσα, πολλές φορές νιώθω απέναντι στη μουσική πολύ ανασφαλής, τόσο, που κακίζω τον εαυτό μου που άφησε τόσα κενά στη μουσική αντιληπτικότητά μου και δεν προσπάθησε να αυξήσει τα εργαλεία της σκέψης.
Και για να επανέλθω στο ερώτημα, επαναλαμβάνω πως οι αποχρώσεις του μπλε, είναι οι αναζητήσεις μου. Εκεί μάλλον είναι και το καταφύγιό μου, όταν το πέπλο της μελαγχολίας που διακατέχει τις μελωδίες μου, θα ήθελα να περιέχει το μπλε και τις «παραξενιές» του, που όπως και η θάλασσα, άλλοτε φουρτουνιάζει και άλλοτε μένει γαλήνια με το πέπλο της σιωπής να επιβάλλει την οντότητά της… Κάθε στιγμή, αναδύει τη δική της απόχρωση.

athens ak026. Ποιο κτίριο θα θέλατε να έχετε κτίσει, αν ήσασταν αρχιτέκτονάς? Δεν έχω οποιαδήποτε ειδικότητα επί του θέματος, αλλά με θέλγουν μερικά από τα σπίτια στα Αναφιώτικα, κάτω από την Ακρόπολη και βέβαια αρκετά από τα νεοκλασικά της Πλάκας. Τα πρώτα, για την καθημερινή μοίρα να είναι τα θεμέλιά τους στον ιερό βράχο, καθώς και στο να διατηρούν διαχρονικά τη μνήμη του στοιχείου της γειτονιάς… Ύστερα κάποια αρχοντικά παρακάτω, στην Πλάκα, που δηλώνουν την κουλτούρα της αισθητικής μιας μεγαλοαστικής κοινωνικής τάξης, πριν από τον λαϊκισμό της μικροαστικής αισθητικής που αναπτύχθηκε (και κυριάρχησε) μετά τη μεταπολεμική και αναπόφευκτη αστυφιλία, που ανακάτεψε την αισθητική, την μετέβαλε σε πολτό, ανατρέποντας τις οικιστικές αισθητικές λογικές.  

Notis-Mavoudis p137. Ποιο κτίριο θα θέλατε να γκρεμίσετε? (ή ένα κτίριο για βραβείο κακογουστιάς) Πολλά, πάρα πολλά. Αμέτρητα! Αμ δεν χτίστηκαν μόνα τους. Στην απύθμενη κακογουστιά συμμετείχαν ολόκληρη δημόσια διαπλεκόμενη διοίκηση, με κυρίαρχη ιδεολογία τις υπεραξίες και το οικονομικό νταλαβέρι μεταξύ τών λαμόγιων τής παραεξουσιαστικής πολεοδομίας (βλέπε Μαφία)… Ακόμα και επί της Σταδίου, στην Ακαδημίας, στην πάλαι ποτέ πανέμορφη πλατεία Συντάγματος στο κέντρο της πρωτεύουσας, φύτρωσαν κτίρια τέρατα, που μας τιμωρούν καθημερινά, μόνο και μόνο που τα βλέπουμε! Θα ήθελα να γκρεμίσω νεοπλουτίστικες βίλες σε δασικές περιοχές που προσβάλλουν τα βουνά και τα δάση μας. Και μια που μου ζητάτε ένα (από τα τόσα) που θα ήθελα να γκρεμίσω, θα σας παραπέμψω στη Μητροπόλεως και Βουλής, σε ‘κείνο το τεράστιο κτίριο-έκτρωμα που χτίστηκε και καταπλάκωσε βίαια το μικρό βυζαντινό εκκλησάκι, την Αγία Δύναμη (όπως είναι το όνομά του). Μέχρι πριν από λίγα χρόνια, στεγαζόταν το υπουργείο Παιδείας (τι συμβολισμός θεέ μου)… Θα απολάμβανα πολυθρονάτος σαν τον Νέρωνα, την κατεδάφισή του! Για να μην επαναλάβω κι εγώ πως το βραβείο κακογουστιάς μπορούν να το διεκδικήσουν οι αρχιτέκτονες (!!!), οι μηχανικοί και όσοι δήμαρχοι συνήνεσαν για την κατασκευή της θλιβερής πλατείας Ομονοίας, που δικαίως συμβολίζει την καταθλιπτική τριτοκοσμική μας υπόσταση ως έθνος…  

Notis-Mavoudis p028. Είστε συλλέκτης? Είμαι συλλέκτης παρτιτουρών έργων κιθάρας. Έχω αμέτρητες σελίδες τέτοιας μουσικής, αρχειοθετημένης και έχω ξοδέψει αμέτρητο χρήμα όλα αυτά τα χρόνια σε Ιταλία και Ελλάδα, αρχής γενομένης από τη δεκαετία του ’60. Το αρχείο μου είναι γνωστό στον κιθαρόκοσμο και είναι πολλοί αυτοί που μου ζητούν να τους διευκολύνω να βρουν ένα άγνωστο έργο.
Τώρα, με την ανάπτυξη των ηλεκτρονικών μέσων, το μεγαλύτερο μέρος των κιθαριστικών έργων το συναντάμε σε pdf και σε cd κι εγώ θυμώνω που τόσος κόπος, τόσο χρήμα, τόση έρευνα, έμεινε μόνο για τη δική μου μνήμη, δίχως να ενδιαφέρουν κανέναν άλλον.
Διαθέτω και πλούσια δισκοθήκη που αριθμεί τις 50.000 δίσκους (μεταξύ βινυλίου και cd). Για να συνεχίσω όμως αυτά τα αρχεία, χρειάζεται πλέον πολύ χρήμα και χρόνος, τα οποία δεν διαθέτω.  

Notis-Mavoudis p049. Αγαπημένη πόλη? Αθήνα! Ναι, είμαι μαζοχιστής… Μα, εδώ έχω όλα όσα με μεγάλωσαν… Τους οικείους μου, τους φίλους και συγγενείς μου, τις μνήμες, τις νοσταλγίες μου. Τους συναδέλφους και τους συνεργάτες μου, τους άσπονδους φίλους, τους κολλητούς, τις εταιρίες δίσκων (όσες έχουν απομείνει), τα ραδιόφωνα, τις εφημερίδες, τα καλλιτεχνικά γραφεία και τις τοποθεσίες (στέκια, μπαράκια, καφετέριες, ταβερνάκια, βιβλιοπωλεία κλπ) που μ’ αυτά και σ’ αυτά οφείλω την υπόστασή μου. Έτσι, δεν διαλέγω μια πόλη που απλώς μου αρέσει, αλλά εκείνη που με συνδέει με την ίδια τη ζωή…

10. Αγαπημένο στέκι? Αλλάζει κατά εποχές. Στην περίοδο αυτή, τα ραντεβού μου τα κλείνω στο Black duck στη Χρήστου Λαδά, στον Ιανό στη Σταδίου. Στο Χαλάνδρι, στον Angelo ma non troppo της κεντρικής πλατείας.

11. Ποια είναι η αγαπημένη σας περιοχή στην Αθήνα? Σας είπα, είμαι μαζοχιστής. Προτιμώ το κέντρο της πόλης. Έστω και αν έχει υποβαθμιστεί και μας σπρώχνει προς ένα τριτοκοσμικό τοπίο… Μου αρέσει επίσης να κινούμαι στο περίγραμμα Κολωνάκι-Εξάρχεια-Κουκάκι-Μετς-Καισαριανή-Ν. Ψυχικό, Χαλάνδρι. Μην παρασυρθείτε και πιστέψετε πως συχνάζω σ’ αυτά τα μέρη. Αντιθέτως. Θεωρώ τον εαυτό μου σπιτόγατο. Δουλεύω πολλές ώρες την ημέρα με όλα όσα προκαλούν τα ενδιαφέροντά μου και αυτά είναι ποικίλα. Μουσική, ακροάσεις δίσκων ή ηχογραφημάτων, πρόβες με τους συνεργάτες μου, διάφορες συναντήσεις, γραφή κειμένων, ενημέρωση στο διαδίκτυο, προετοιμασία της  έκδοσης του καινούργιου βιβλίου μου, οργάνωση των συναυλιών μου… Πώς να συχνάζω σε στέκια και περιοχές; Οι ώρες της ημέρας εξακολουθούν να είναι 24 και δεν μπορώ να κάνω τίποτα γι αυτό…

Notis-Mavoudis p0812. Ποιο ήταν το πιο αγαπημένο σας αντικείμενο από μικρός, που καταφέρατε να αγοράσετε? Δυο όργανα. Το πρώτο, μια κιθάρα Fletta και μετά από κάποια χρόνια, μια Ramirez. Αναφέρομαι σε Ισπανούς κατασκευαστές πολύ γνωστούς, που ήθελα πολύ να αποκτήσω. Δεν θα ξεχάσω πως για το πρώτο, με βοήθησαν οι γονείς με πολλές θυσίες.

13. Ποιό είναι το πιο αγαπημένο σας αντικείμενο στο σπίτι? Δεν είναι μόνο ένα. Έχω αγαπημένα αντικείμενα που είμαι δεμένος συναισθηματικά. Το καθένα έχει τη δική του ιστορία. Μια γκραβούρα, παλιές φωτογραφίες των γονέων, ένα όργανο, μια τιμητική διάκριση, κάποια εξώφυλλα δίσκων, κάποιες ιδιαίτερες παρτιτούρες, ο Χατζιδάκις μόνιμα στο αναλόγιό μου… Μη μου ζητάτε να ξεχωρίσω. Νιώθω πως θα τα αδικήσω και θα έρθουν στον ύπνο μου για να μου κάνουν παράπονα… Ξέρετε, τα αντικείμενα, όταν είναι της καρδιάς, έχουν λαλιά.

14. Ο αγαπημένος Αρχιτέκτονας ή designer? Να υπενθυμίσω πως είμαι αμήχανος όταν αναφέρομαι σε χώρους που δεν γνωρίζω αλλά η περίπτωση τού Πικιώνη, μού επιτρέπει να θαυμάζω ακόμα και σήμερα τη σοφία της αρμονίας στην Αττική λαϊκή αρχιτεκτονική, όταν περπατώ στο ιστορικό κέντρο… Σίγουρα αδικώ άλλους αξιόλογους Αρχιτέκτονες, που, παρ’ όλη την ασύδοτη ανοικοδόμηση των Ελληνικών πόλεων, ξεχωρίζουν κάποιες κατασκευές όταν κάποιος τις ανακαλύπτει…

Notis-Mavoudis p1215. Οι καταστάσεις βοήθησαν το «αυγό του φιδιού» να επωαστεί. Τι σηματοδοτεί αυτό, στη πολιτικο-κοινωνική ζωή του τόπου μας? Σηματοδοτεί, πριν απ’ όλα, την ανάγκη συλλογικής περίσκεψης. Ίσως είναι μια ευκαιρία να δούμε το πώς μια Δημοκρατία μπορεί να εξοκείλει και να μετατραπεί σε αποθήκη ασύδοτων κοινωνικών ομάδων που με σημαία τον λαϊκισμό και τον φόβο μπορούν να επιβάλλουν τις κενές πολιτικές τους, επαναφέροντας ζοφερές και μαύρες σελίδες-μνήμες της ιστορίας. Η έντονη εμφάνισή τους στην αρχή του 21ου αιώνα, μας προκαλεί να ανασυστήσουμε τη Δημοκρατία μας, να δούμε τις πληγές μας, τις λάθος πολιτικές, την ανούσια πορεία μας προς έναν τυφλό καταναλωτισμό που μας έκανε να κρύβουμε κάτω από το χαλί όσα προβλήματα δεν θέλαμε να δούμε κατάματα, καθώς και τη στάση μας απέναντι στο τεράστιο θέμα της μεταναστευτικής μας πολιτικής, που όπως φάνηκε ήταν γράμμα κενό… Λυπάμαι που γενικολογώ και δεν είμαι συγκεκριμένος. Προσπαθώ να διαχειριστώ τον θυμό μου απέναντι στα κουρεμένα κεφάλια και στη βία που εκφράζουν. Λυπάμαι αφάνταστα που ολόκληρη Αριστερά δεν μπόρεσε να δει το τοπίο πριν από την επώαση του φιδιού. Όφειλε να προβλέπει και να προσαρμόζει τις πολιτικές της απέναντι στο υπαρκτό πρόβλημα της λαθρομετανάστευσης και όχι, για παράδειγμα, να οργανώνει το φιάσκο της Υπατίας που θύμωσε και φόβισε τον κόσμο ο οποίος αναζήτησε «συμμαχίες» στην αλητεία με τους κεκαρμένους…
Τώρα, ως νόμιμοι εκπρόσωποι του έθνους (!!!), όλο αυτό το ασκέρι, θα είναι εκεί για να μας θυμίζει την κατρακύλα… Ας παραδεχτούμε πως η πολιτική είναι πολύ σοβαρή υπόθεση για να την αφήσουμε εξ’ ολοκλήρου σε μια τέτοια Βουλή, σε μια τέτοια πολιτική και σε μια τέτοια αντιπολίτευση… Αναρωτιέμαι όμως: Μπορούμε άραγε να επαναπαυθούμε σε έναν τέτοιο λαό; Με συγχωρείτε, αλλά τίποτα δεν μου εξασφαλίζει πως ένας φοβικός λαός, που γαλουχήθηκε στο πλαίσιο μιας τέτοιας τηλεδημοκρατίας, θα μπορέσει να βρει τρόπους λύτρωσης από τέτοια «δεσμά». Ο δρόμος είναι μακρύς και δύσκολος και ο Φασισμός είναι κι αυτός «λαϊκή εκδοχή»…  

Notis-Mavoudis p0716. Η δημοκρατία σήμερα, είναι ένα ταλαιπωρημένο πολιτικό σύστημα. Τι πιστεύετε ότι θα συμβούλευαν οι αρχαίοι πολιτικοί ή φιλόσοφοι, αν για λίγο ξαναρχόντουσαν στην Αθήνα? Τι να σας πω; φαντάζομαι πως θα ήταν το Mέτρο! Απέναντι στην ασυδοσία, στην ανούσια φλυαρία, στην ασύδοτη διαπλοκή, καθώς και στην αμετροεπή πολιτική, που έριξε το ελληνικό πλοίο στα βράχια…

17. «Η αλήθεια καθενός είναι το ψέμα του» γράφει ο Κορακάκης. Ποιά είναι η αλήθεια και το ψέμα της κοινωνίας μας? Η αλήθεια θα μπορούσε να είναι το όπλο μας για ελπιδοφόρες κατακτήσεις. Το ψέμα είναι όλα όσα αποδεχτήκαμε για να χτίσουμε τη μεταπολιτευτική ζωή μας πάνω στην κατανάλωση και στην αχόρταγη απόκτηση υλικών… Προσπεράσαμε υπεροπτικά την εκπαίδευση και τα οφέλη της, τον Πολιτισμό και το βάθος του. Εστιάσαμε την προσοχή μας σε ανέμελα τραγούδια και μουσικές, εξαρτηθήκαμε από τις μόδες που μας επιβλήθηκαν (όχι παρά τη θέλησή μας), φτιάξαμε πλαστικά πρότυπα, παραδώσαμε πνευματικά εδάφη σε κάθε ανεξέλεγκτη εισαγόμενη Τέχνη, μπερδέψαμε άκριτα το εθνικό με το παγκοσμιοποιημένο…
Ας αποφύγω να αναφέρω τις δικές μου αλήθειες. Θα επαναλάβω ηθικές θέσεις που θα με κάνουν να διακινδυνεύσω να πέσω στις συνήθεις φλυαρίες και δεν θα’ θελα μέσα από τις αλήθειες μου, να αποκαλυφθεί και «το δικό μου ψέμα»…

18. Αν θέλατε να αποδώσετε την σημερινή κατάσταση με ένα τραγούδι, ένα συγγραφικό ή θεατρικό έργο ποιό θα ήτανε? «Χαράζει η μέρα και η πόλη έχει ρεπό» (Στίχος του Άλκη Αλκαίου).
Όντως, νιώθω ότι η χώρα είναι παγωμένη. Ακίνητη! Απούσα! Δεν αρκεί ο αντιμνημονιακός της οίστρος για να αφυπνιστεί. Εστιάσαμε εκεί τη ματιά μας και χάνουμε όλα τα υπόλοιπα που καταρρέουν οφθαλμοφανώς! Δεν ξέρω τι μπορεί να ξυπνήσει τη συλλογική συνείδηση και δεν πιστεύω πλέον σε μια αριστερή πολιτική αντίδραση, που να είναι γόνιμη και δημιουργική. Καιρό τώρα, η «καθ’ υμάς Αριστερά», καταναλώνει την όποια ενέργειά της σε συντεχνιακούς συνδικαλιστικούς λεονταρισμούς, παραμελώντας προκλητικά κάθε τι πνευματικό.
Ποιος λοιπόν θα αφυπνίσει έναν λαό που έχει …«ρεπό»;

Notis-Mavoudis p0519. Η οικονομική κρίση που περνάμε πιστεύετε ότι θα μετατραπεί σε αναζήτηση νέων αξιών? Δεν είμαι ο καταλληλότερος για τέτοιες αναλύσεις αλλά ουαί και αλλοίμονο αν δεν καταλήξει σε τέτοιες αναζητήσεις. Αν φτάσαμε σε πάτο (ποτέ βέβαια δεν ξέρεις το βάθος του) τότε, ας είμαστε ενεργοί παρατηρητές της αντίστροφης μέτρησης. Υποθέτω πως η «αναζήτηση νέων αξιών» έχει να κάνει με τις νεότερες γενιές που -θεωρητικά- τις αφορά πιο άμεσα. Θα πρέπει να αναλάβουν τις πρωτοβουλίες να ξανακτίσουν το οικοδόμημα. Να κρατήσουν τις όποιες αξίες της μεταπολιτευτικής Ελλάδας, να θάψουν βαθειά, πολύ βαθειά ό,τι μας πλήγωσε και να προτάξουν τα δικά τους ιδανικά. Μοιάζει με «σκυταλοδρομία» αλλά έτσι είναι…
Με την ευκαιρία, να παραθέσω ένα τετράστιχο του Γιώργου Κορδέλλα που έχω μελοποιήσει:

Ήσυχα θέλω ν’ αποχωρήσω
να ‘ρθει ο επόμενος, να ‘ν ικανός,
να συνεχίσει ό,τι έχω αφήσει
ανολοκλήρωτο στον κόσμο αυτό.

Notis-Mavoudis p0320. Μια ζωή γεμάτη μουσική. Από αυτή τη θέση και με την τόση εμπειρία τι θα συμβουλεύατε τα νέα παιδιά, που θέλουν να ακολουθήσουν επαγγελματικά τον δρόμο της μουσικής? Συμβουλές εγώ; μου ζητάτε το πιο δύσκολο πράγμα!
Σε μια εποχή που η δισκογραφική πραγματικότητα της παραγωγής έχει γίνει ακατανόητη… Τα ωδεία ψυχορραγούν, οι συναυλιακές ευκαιρίες δυσκόλεψαν, τα ραδιόφωνα διαθέτουν κατ’ εξοχήν play liste. Η θεσμική εξουσία (ΥΠΠΟ) είναι παραπάνω από αδιάφορη, αδυνατώντας να είναι στο ύψος των περιστάσεων… Αναρωτιέμαι: μέσα σ’ αυτό το σκοτεινό τοπίο, πού θα βρεθεί η χαραμάδα για να εισχωρήσει η νέα γενιά;
Δεν ξέρω. Όμως, είμαι σίγουρος πως νέοι δρόμοι θα ανοίξουν, όπως και στις γενιές τις δικές μας, τις μετεμφυλιακές, που δίχως να το καταλάβουμε άνοιγαν δρόμοι γόνιμοι και δημιουργικοί… Με δεδομένο πως οι Τέχνες είναι ποτάμι και το νερό ξέρει μόνο να ρέει, η ίδια η ανάγκη της ζωής θα επιβάλλει τους δικούς της όρους, αναδεικνύοντας νέες δυνάμεις, νέες σκηνές, νέο λόγο (που, εδώ που τα λέμε, δεν σταμάτησαν ποτέ), συγγραφείς, ποιητές, συνθέτες και ερμηνευτές, ζωγράφοι, ηθοποιοί, σκηνοθέτες, ένας ολόκληρος υπόγειος στρατός του πνεύματος, θα υπάρχει και θα φτιάξει το δικό του όραμα. Με τις σημερινές συνθήκες και με ένα τεράστιο εργαλείο δουλειάς που σήμερα ορθώνεται για να συμπαρασταθεί: Το διαδίκτυο και τα ΜΜΕ!
Όποιος αγνοεί αυτή την πραγματικότητα, δεν ξέρει πού πατά και πού βαδίζει…

21. Αν επαναπροσδιορίζατε τις αξίες της ζωής μας ποια θα βάζατε πρώτη, εκτός από την υγεία? Θα έβαζα τη «δημιουργική συμμετοχή» σε ό,τι μας συγκινεί και μας κρατάει ζωντανούς.
Το ένιωσα αυτό στην κιθάρα. Πέρασα πολλά χρόνια παίζοντας τα κομμάτια «όπως έπρεπε». Με ό,τι θέλουν η εποχή, οι κανόνες, ο συνθέτης, το στιλ, κλπ. Ένιωθα πως η δική μου η συμμετοχή στην ερμηνεία ήταν καθαρά εκτελεστική. Θαρρείς και είχα «εντολές» να πράττω, πέρα από την προσωπική μου διάθεση! Με ενοχλούσε, με έπνιγε αυτή η υποχρέωση. Μάθαινα τα στοιχεία που είχαν πολιτογραφηθεί με το πέρασμα των καιρών και βοηθούσαν να μάθω τα «μυστικά» ενός κόσμου του βαθύτερου παρελθόντος. Συνειδητοποίησα πως θα έπρεπε να γνωρίσω εκείνον τον κόσμο. Με τον καιρό όμως ένιωσα την ανάγκη απαλλαγής από τέτοιες «υποχρεώσεις». Είχα πλέον την ανάγκη να βάλω τις δικές μου σκέψεις, τη δική Notis-Mavoudis p14μου οντότητα. Σκεφτόμουν: τι νόημα είχε μια καλή διεκπεραίωση; Τόσες αριστουργηματικές μουσικές (Luis Milan, Weiss, Bach, Scarlatti, Sor, Giuliani, Tansman, Torroba, Villa-Lobos,κλπ) γράφτηκαν για να διαχυθούν στις γενιές και στον χαοτικό χρόνο. Εμείς πώς θα κρατήσουμε τον χαρακτήρα αυτών των συνθέσεων αν δεν βάλουμε μέσα στο κάδρο και τη δική μας ψυχή, έστω και αν κάνουμε λάθος; Από τότε (από την αρχή της δεκαετίας του ’80) άφησα τον εαυτό μου να …συνεργάζεται με τους συνθέτες των έργων. Συνυπάρχω! Δεν μ’ ενδιαφέρει κανένα έργο αν δεν τοποθετήσω δημιουργικά τα προσωπικά μου εργαλεία.
Γι αυτό λέω πως, η αξία της «δημιουργικής συμμετοχής» σε ό,τι κάνουμε, είναι το ζητούμενο.
Το βλέπω και στο τραγούδι, που είναι ένα …απελευθερωτικό δημιουργικό εργαλείο. Μπορεί να γράφεις σε ένα λαϊκό στιλ, αλλά βάζεις το δικό σου στίγμα, τη δική σου σκέψη, επιλέγοντας στίχους, μελωδία, ερμηνευτή, όργανα! Είναι δικό σου, ανεξάρτητα αν υπάρχουν εκεί επιρροές, ομοιότητες, συγγένειες. Κάπου εκεί μέσα είσαι κι εσύ… Η «δημιουργική συμμετοχή» είναι η δύναμη που θα σε βοηθήσει να ξεχωρίσεις από το κοπάδι. Αρκεί να είναι εμπνευσμένη, ξεχωριστή. Να αποτείνεται σε έναν κόσμο. Να εκφράζει την εποχή, να προκαλεί την ακρόαση, να συμφιλιώνει, να συγκινεί, να φωτίζει, να ανακαλεί μνήμες, να συμμερίζεται τις αγωνίες της εποχής, να ζεσταίνει τις ψυχές…
Πολλά μπορεί να πει κανείς για τη «δημιουργική συμμετοχή», σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής. Με την ευκαιρία, να πω και ότι όταν νιώθω έργο διεκπεραιωτικό, δίχως σάρκα και οστά, τότε βρίσκω την ευκαιρία να αδιαφορήσω και να απομακρυνθώ…



Δημοσίευση: Μίκα Παπαδοπούλου
Θέμα: Συνεντεύξεις

 

 

  


sxediastiko