Η ηθική των επιχειρήσεων και ο αριστοτελικός ηγέτης

I ITHIKI TON EPIXEIRISEONΟ τομέας της ηθικής των επιχειρήσεων αφορά στο χώρο των επιχειρήσεων ή, καλύτερα, στον εργασιακό χώρο καθώς και σε όλες τις διεργασίες, λήψεις αποφάσεων, σχέσεις και λειτουργίες τις οποίες αυτός συμπεριλαμβάνει.

Εάν η ηθική εν γένει ασχολείται με την εξέταση της ορθότητας ή μη μιας πράξης ή ενός χαρακτήρα και προσπαθεί να ορίσει τα κριτήρια σύστασης του ορθού ή μη ορθού, η επιχειρησιακή ηθική καλείται να προσδιορίσει τα κριτήρια αυτά σε έναν εξειδικευμένο χώρο, αυτό των επιχειρήσεων. Εξετάζει τους τρόπους με τους οποίους μπορούν να επιλυθούν καλύτερα οι διαφορές μεταξύ των εμπλεκόμενων μελών, ιδίως εάν κρίνουμε από τα συγκρουόμενα συμφέροντα τα οποία καλείται να εξισορροπήσει, και εν γένει θέτει έναν κώδικα κανόνων επιχειρησιακής συμπεριφοράς οι οποίοι τυγχάνουν κοινής αποδοχής. Ο τομέας των επιχειρήσεων αποτελεί ένα ξεχωριστό αλλά όχι και αποσπασμένο μέρος της κοινωνίας, καθόσον κάθε επιχείρηση αποτελείται από πρόσωπα οι πράξεις των οποίων συνθέτουν την ολική εικόνα ενός οργανισμού και ως εκ τούτου φέρουν προσωπική και συλλογική ευθύνη.

Η πενία πολλών εστιν ενδεής, η δ’ απληστία πάντων.
μτφρ: η φτώχεια είναι έλλειψη πολλών πραγμάτων και η απληστία όλων

Αριστοτέλης

Η διαχείριση μιας εταιρείας, η εργασιακή ευθύνη καθώς και η ολοένα αυξανόμενη συνειδητοποίηση ότι ένας οργανισμός, κερδοσκοπικός ή μη, δεν αποτελεί ένα εξωσωματικό κύτταρο της κοινωνίας το οποίο αποσκοπεί μόνο στην αύξηση των κερδών του, αλλά φέρει και κάποια ηθική ευθύνη, δίδουν περαιτέρω έμφαση στη σημασία η οποία αποδίδεται στο πεδίο αυτό. Ως αντικείμενα διερεύνησης, δε, συμπεριλαμβάνει την ηθική συμπεριφορά των διευθυνόντων, τις σχέσεις μεταξύ εργοδότη και εργαζομένου, παραγωγού και καταναλωτικού κοινού, καθώς επίσης και τις αρχές που διέπουν το διεθνές εμπόριο.

Pasioti-I ITHIKI TON EPIXEIRISEONΗ Ιωάννα Πατσιώτη-Τσακπουνίδη κατάγεται από τη Μεσσήνη Μεσσηνίας και είναι Δρ. Φιλοσοφίας.
Σπούδασε Φιλολογία στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στους τομείς της Σύγχρονης Γλωσσολογίας και της Αρχαίας Ελληνικής Φιλοσοφίας στο University College London του Πανεπιστημίου του Λονδίνου. Είναι αριστούχος Δρ. Φιλοσοφίας του Τμήματος Φιλοσοφίας-Παιδαγωγικής-Ψυχολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Το θέμα της διατριβής της είναι «Έννοια και λειτουργία του λόγου στην αριστοτελική ηθική». Έχει εκπονήσει μεταδιδακτορική έρευνα ως υπότροφος του Κρατικού Ιδρύματος Υποτροφιών με θέμα «Η σχέση σώματος και ψυχής στην αριστοτελική φιλοσοφία».
Έχει διδάξει Κλασικές Σπουδές και Αρχαία Ελληνική Φιλοσοφία στο University College London και στο Open University της Μεγάλης Βρετανίας ως Associate Lecturer. Από το 1996 διδάσκει μαθήματα του τομέα Φιλοσοφίας στο Τμήμα Φιλοσοφίας του Αμερικανικού Κολλεγίου Ελλάδος (DEREE), όπου κατέχει θέση τακτικής καθηγήτριας και στο οποίο έχει υπηρετήσει ως επικεφαλής Tμήματος Φιλοσοφίας καθώς και διευθύντρια του Προγράμματος Αριστείας.
Η Ηθική των Επιχειρήσεων (Business Ethics) αποτελεί ένα από τα βασικά μαθήματα που διδάσκει εκεί. Επίσης, έχει διδάξει Ελληνική Φιλοσοφία στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο.
Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα εστιάζονται στην αρχαία ελληνική φιλοσοφία, με έμφαση στην αριστοτελική ηθική και γνωσιολογία, καθώς και στην ύστερη πλατωνική ακαδημία, στη θεωρητική και εφαρμοσμένη ηθική, με έμφαση στην ηθική των επιχειρήσεων, στην κοινωνική και πολιτική φιλοσοφία και στον κλασικό αμερικανικό πραγματισμό. Εκπονεί, ακόμα, έρευνα με θέμα τα μοντέλα ελληνικής ηθικής φιλοσοφίας και την εφαρμογή τους στο χώρο της ηγεσίας.
Έχει δημοσιεύσει πολλά άρθρα, εκ των οποίων αναφέρουμε ενδεικτικά τα ακόλουθα:
• «The Aristotelian Ethics and the Domain of Business: Would Aristotle Be an Equal Opportunities Employer?», Political Equality and Justice in Aristotle and the Problems of Contemporary Society, Athens: The Society for Aristotelian Studies «The Lyceum», 2000.
• «Περί Κακίας, Ακρασίας και Εγκρατείας κατά τον Αριστοτέλη», Festschrift fur Kostas E. Beys dem Rechtsdenker in attischer Dialektik, τ. 5, Athens: Evnomia Verlag, 2003.
• «The Relevance of an Aretaic Model in Business Ethics», The Proceedings of the Twenty-First World Congress of Philosophy, vol. 1, Ethics, Ankara: Philosophical Society of Turkey, 2007.
• Κεφάλαιο Βιβλίου: «Socrates and Plato - Their Humanistic Core and Relevance for Modern Business», στον τόμο Humanistic Ethics in the Age of Globality, έκδοση των Claus Dierksmeier et al., Cambridge: Macmillan Palgrave Publishers, 2011, 17-31.
• «The Consistency and Inconsistency of Lying: Kant’s Categorical Imperative and the Domain of Business Ethics», Parmenideum IV, No. 2, 2012, 89-104.
Είναι παντρεμένη και μητέρα ενός παιδιού.

Τίτλος: Η ηθική των επιχειρήσεων και ο αριστοτελικός ηγέτης
Συγγραφέας: Ιωάννα Πατσιώτη-Τσακπουνίδη
Πρόλογος: Προκόπης Β. Παυλόπουλος
Επιμέλεια: Λένια Μαζαράκη
Εκδότης: Λιβάνης
Μορφή: Έντυπη και e-book

 

logo-3d-small