Τίτλοι τέλους.

titloi-telous

Οι Τίτλοι τέλους είναι η ιστορία των ιδιόρρυθμων, αγχωμένων, αξιαγάπητων εργαζομένων μιας αγγλόφωνης εφημερίδας που έχει την έδρα της στη Ρώμη. Είναι η ιστορία των συντακτών, των διεθνών ανταποκριτών και των διορθωτών της. Αλλά είναι και η ιστορία του μυστηριώδους Σάιρους Οτ, ιδρυτή της εφημερίδας στα μέσα του προηγούμενου αιώνα, και των αμφιλεγόμενων διαδόχων του.

Με την κρίση στο χώρο του Τύπου να θεριεύει από μέρα σε μέρα και να βάζει σε δοκιμασία την επιβίωση της εφημερίδας, οι δημοσιογράφοι μετέρχονται κάθε μέσο προκειμένου να γεμίσουν τις σελίδες της με ελκυστικά θέματα. Όμως για τους εργαζόμενους της εφημερίδας το πιο ενδιαφέρον θέμα είναι η προσωπική τους ζωή. Και καθώς το κλίμα τρόμου που γεννά η οικονομική κρίση σκεπάζει κάθε πτυχή της σύγχρονης ζωής, οι ήρωες του βιβλίου αγωνίζονται να διασώσουν ό,τι μπορούν από τα όνειρα και τις φιλοδοξίες τους.

Η Εριφύλη Μαρωνίτη, μεταφράστρια του βιβλίου, σημειώνει: Ένας παλιός ανταποκριτής στο Παρίσι ο οποίος, βαθμιαία αλλά τελεσίδικα, παροπλίζεται, μια στυγνή αρχισυντάκτρια που επιχειρεί να μετατρέψει σε συγκριτικό πλεονέκτημα την απιστία του αδύναμου συζύγου της, ένας αδίστακτος πολεμικός ανταποκριτής που κάνει τη δουλειά του πατώντας επί πτωμάτων, η διευθύντρια του οικονομικού τμήματος η οποία ανακαλύπτει ότι ο συμπαθής και ευαίσθητος συνταξιδιώτης της στο αεροπλάνο δεν είναι άλλος από τον δημοσιογράφο που μόλις απέλυσε... Οι έντεκα χαρακτήρες των ισάριθμων ιστοριών που συνθέτουν το σπονδυλωτό μυθιστόρημα του Τομ Ράχμαν αποδεικνύονται συναρπαστικοί, αντιφατικοί, πολυδιάστατοι και αριστοτεχνικά δομημένοι. Το κυριότερο; Γρήγορα γίνεται αντιληπτό ότι ξεπερνούν τα όρια αλλά και τα τυπικά χαρακτηριστικά ή και στερεότυπα των αφηγηματικών ηρώων στους οποίους αντιστοιχούν, τους εργαζόμενους δηλαδή σε μια διεθνή εφημερίδα που έχει την έδρα της στη Ρώμη.

rome1

Δημοσιογράφος ο ίδιος, αν και με αισθήματα όχι ιδιαιτέρως θετικά για το επάγγελμά του, όπως προκύπτει από δηλώσεις που έχει κάνει κατά καιρούς, ο συγγραφέας γνωρίζει καλά το πραγματολογικό περιβάλλον των ιστοριών του: μια αγγλόφωνη διεθνής εφημερίδα, την οποία ιδρύει στη Ρώμη ένας εκκεντρικός Αμερικανός εκατομμυριούχος με κίνητρο περισσότερο το άδηλο πάθος του για έναν παλιό του έρωτα (δημοσιογράφο στο επάγγελμα) παρά για το παρόν και το μέλλον της έντυπης δημοσιογραφίας. Η ιστορία της εφημερίδας (που ποτέ δεν αποκτά τίτλο) και των εκδοτών της θα παρακολουθήσει, ύστερα από μια τροχιά αφηγηματικής ανόδου και πτώσης, την πτωτική πορεία των δημοσιογραφικών εντύπων, μέχρι την αναπόφευκτη έκβαση. Στο διάστημα αυτό, όμως, θα λειτουργήσει, με τα δικά της αφηγούμενα, ως συνεκτικός ιστός των έντεκα ιστοριών του βιβλίου. Ιστορίες που έτσι κι αλλιώς – όπως έχει άλλωστε επισημανθεί και από την κριτική – λειτουργούν αυτόνομα, χωρίς να υπολείπονται αφηγηματικά. Ολοκληρώνονται ωστόσο αναμφίβολα και αποδεικνύονται περισσότερο σύνθετες και μεστές από τις απροσδόκητες συμπληρωματικές ψηφίδες τους, που ο αναγνώστης τις συναντά σε επόμενα κεφάλαια του βιβλίου. Εκεί που οι κεντρικοί ήρωες αποκτούν τα επιπλέον – περισσότερο υπόκωφα, αλλά όχι ελάσσονος σημα-σίας – χαρακτηριστικά και δρώμενα, τα οποία αναδεικνύουν τα βασανιστικά δισυπόστατα της ζωής τους, τα αναπόφευκτα γλυκόπικρα της δράσης τους. Αφηγηματικός αρωγός εδώ είναι μια γλώσσα που ξεκινά απλά αλλά με καταλυτική ευστοχία και ανυποχώρητη αιχμηρότητα, στοιχεία που εντείνονται, ή υποστέλλονται, ανάλογα με τις αιφνιδιαστικές και απρόσμενες τροπές και ανατροπές της δράσης, περισσότερο ή λιγότερο ηχηρές, σε αρμονική όμως πάντα συνύπαρξη και μελετημένη οικονομία με τα εξιστορούμενα της πλοκής.

Οι κριτικές για το λογοτεχνικό ντεμπούτο του Τομ Ράχμαν υπήρξαν ιδιαιτέρως επαινετικές, το βιβλίο έγινε γρήγορα μπεστ σέλερ και έχει ήδη μεταφραστεί σε δώδεκα γλώσσες, ενώ στη φήμη που το ακολουθεί, εκτός από την αρχική δυναμική διεκδίκηση και αντιπαράθεση μεταξύ γνωστών εκδοτικών οίκων, σίγουρα έπαιξε το ρόλο της και η διαμάχη για τα δικαιώματα της κινηματογραφικής μεταφοράς του (τα κέρδισε τελικά ο Μπραντ Πιτ!). Πάνω απ’ όλα, όμως, το σπονδυλωτό μυθιστόρημα του Τ. Ρ. φαίνεται να οφείλει την επιτυχία του στο ότι ξεπερνά το αρχικό θεματικό του πλαίσιο, κι έτσι, χωρίς να παύει να είναι ένα αφήγημα σπονδυλωτών ιστοριών για τη σύγχρονη έντυπη δημοσιογραφία και τους ανθρώπους της, αποδεικνύεται ένα ανάγνωσμα βαθύτερο και πολυδιάστατο, ένα γλυκόπικρο μυθιστόρημα που παρακολουθεί – και εμπνέεται από – τα πεδία της σύγχρονης κρίσης, αποφεύγοντας στερεότυπα, διδακτισμούς ή μια εύκολη ρητορεία, και το οποίο εστιάζει στον κρίκο συνοχής και συνενοχής ανθρώπων και κοινωνίας.

«...Εκπληκτικό... έξυπνο και με αριστοτεχνικά σχεδιασμένη πλοκή...»
New York Times

«Απολαυστικό ντεμπούτο, για έναν συγγραφέα που αποδεικνύεται οξυδερκής παρατηρητής και διαθέτει εντυπωσιακή αίσθηση του χιούμορ...»
Washington Post

«…όποιος έχει δουλέψει σε εφημερίδα θα αναγνωρίσει
την αυθεντικότητα του βιβλίου…»
Guardian

«…αξιοθαύμαστος στιλίστας… Είναι τόσο άρτιο κάθε κεφάλαιο, που μπορεί κάλλιστα να διαβαστεί και ως αυτοτελής ιστορία… με χιούμορ και δύναμη…»
Financial Times

rachman tom

Ο Τομ Ράχμαν γεννήθηκε το 1974 στο Λονδίνο, αλλά μεγάλωσε στο Βανκούβερ. Σπούδασε κινηματογράφο στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο και έκανε μεταπτυχιακά στη δημοσιογραφία στο Πανεπιστήμιο Κολούμπια, στη Νέα Υόρκη. Εργάστηκε ως δημοσιογράφος του Associated Press αρχικά στη Νέα Υόρκη, με αποστολές στην Ινδία και στη Σρι Λάνκα, και το 2002 έγινε ανταποκριτής του ίδιου πρακτορείου στη Ρώμη, με αποστολές στην Ιαπωνία, στη Νότιο Κορέα, στην Τουρκία και στην Αίγυπτο. Από το 2006 εργάζεται για την International Herald Tribune. Ζει στο Λονδίνο.

Το Τίτλοι τέλους, που είναι το πρώτο μυθιστόρημά του, έχει μεταφραστεί σε περισσότερες από είκοσι γλώσσες, αποσπώντας επαινετικές κριτικές.


Συγγραφέας: Τομ Ράχμαν
Έτος έκδοσης: 2012
Τίτλος πρωτοτύπου: The imperfectionists
Γλώσσα πρωτοτύπου: Αγγλικά
Μετάφραση: Εριφύλη Μαρωνίτη
Εκδόσεις: Κέδρος

logo-3d-small