Γενική πρόβα αυτοκτονίας. Μια πικρή κωμωδία για το ψεύδος.

Doušan-Kovačević p1Ο Ντούσαν Κοβάσεβιτς συγγραφέας του «Underground», μια ταινία βραβευμένη με Χρυσό Φοίνικα το 1995, ακροβατεί μεταξύ ζωής και θανάτου και εξιστορεί μία πικρή κωμωδία για το ψέμα και την διαφθορά.

Ένας άτυχος και καταχρεωμένος αρχιτέκτονας αδυνατεί να ρυθμίσει τις επαγγελματικές και τις προσωπικές του υποθέσεις. Εξίσου όμως αδυνατεί να δώσει τέλος στη ζωή του. Μετά από κάθε νέα απόπειρα αυτοκτονίας καταθλίβεται όλο και περισσότερο για να ανασηκωθεί ξανά, νομίζοντας πως με τη βοήθεια των καλών ανθρώπων η ζωή του θα πάψει να είναι αβίωτη. Στην ξέφρενη ιλαροτραγωδία του Ντούσαν Κοβάτσεβιτς, που φέρει ως υπότιτλο Μια πικρή κωμωδία για το ψεύδος, ένας αποτυχημένος άντρας μάχεται μέχρις υστάτων εναντίον του κόσμου της διαφθοράς και του εμπορίου όπλων, λευκής σάρκας και ανθρώπινων οργάνων. Ζωή ή θέατρο;

Η Τιτικα Δημητρουλια στην Καθημερινή αναλύει εύστοχα ότι: «το έργο σχολιάζει την άρνηση του ανθρώπου να αντιληφθεί την πραγματικότητα, την έφεσή του να παραδίνεται σε ψευδαισθήσεις και αυταπάτες, αλλά και τον κυριολεκτικό κανιβαλισμό της νέας τάξης πραγμάτων. Ο τρόπος του Κοβάτσεβιτς είναι αυτός της ιλαροτραγωδίας, του γκροτέσκου, της υπερβολής των προσώπων και των καταστάσεων – ο τεράστιος εργολάβος που τρώει ακατάπαυστα, σάντουιτς των 80 εκατοστών, δέκα κιλά γουρουνόπουλο, ολόκληρα αρνιά ή και πλαστικά σταφύλια, η ερωμένη του αρχιτέκτονα με στολή λάτιν χορεύτριας και κασετόφωνο πάνω στη γέφυρα και χορεύει ταγκό με τον ψαρά, όλοι μαζί χωρίς πόδια, μάτια και νεφρά και πάλι στη γέφυρα, που αποδεικνύεται θεατρική και ούτω καθεξής.
Αναρωτιέται κανείς αν η γέφυρα αυτή δεν είναι η ίδια η χώρα του συγγραφέα ή και η δική μας: ευπιστία, εθελοτυφλία και μια τραγωδία, η οποία παρότι δηλώνει τον θεατρικό της χαρακτήρα εντός κειμένου ήδη –κλασικό θέατρο μέσα στο θέατρο, που εδώ χρησιμοποιείται εξόχως ειρωνικά–, παραμένει εξαιρετικά μακάβρια».


Doušan-KovačevićΟ Ντούσαν Κοβάτσεβιτς γεννήθηκε το 1948 στο Μρτζένοβατς της Σερβίας. Το 1973 αποφοίτησε από την Ακαδημία Θεάτρου, Κινηματογράφου και Ραδιοτηλεόρασης του Βελιγραδίου, στην οποία και δίδαξε από το 1986 ώς το 1989. Από το 1998 ώς σήμερα διευθύνει το φημισμένο θέατρο Ζβέζνταρα. Έχει γράψει δεκαοκτώ θεατρικά έργα, τα οποία έχουν δει -στο Βελιγράδι και μόνο- πάνω από δύο εκατομμύρια θεατές, σε περισσότερες από τρεις χιλιάδες παραστάσεις. Ανάμεσά τους: Οι μαραθωνοδρόμοι κάνουν λαμπαδηδρομία, Ράντοβαν ο Γ΄, Σπαρταριστή τραγωδία, Κλειστοφοβική κωμωδία, Σκουπιδοντενεκές πέντε αστέρων, Ζωή με στενά παπούτσια. Τα έργα του έχουν μεταφραστεί και σκηνοθετηθεί στην Αγγλία, τη Γαλλία, τις ΗΠΑ, την Ιταλία, τη Ρωσία, τη Σουηδία, τη Φινλανδία, την Ουγγαρία, την Ισπανία, την Κίνα, την Πορτογαλία, το Ιράν, τη Νέα Ζηλανδία... Το θεατρικό του Ο επαγγελματίας έχει ανεβεί σε τριάντα τρία θέατρα ανά τον κόσμο. Ο Άγιος Γεώργιος σκοτώνει τον δράκο είναι το πρώτο σερβικό θεατρικό έργο που ανέβηκε στην Ελλάδα (Εθνικό Θέατρο 1995). Ο επαγγελματίας έχει παιχτεί πέντε φορές στην Ελλάδα (ΔΗΠΕΘΕ Καλαμάτας, ΚΘΒΕ, Θέατρο Τέχνης, Αγγέλων Βήμα, ΔΗΠΕΘΕ Λαμίας), ενώ Ο σπιούνος των Βαλκανίων έχει ανεβεί στο Θέατρο Πολιτεία.

Οι ταινίες που βασίζονται σε σενάρια του Ντούσαν Κοβάτσεβιτς έχουν παρουσιαστεί σε διεθνή φεστιβάλ διαφόρων χωρών (Μόντρεαλ, Βιαρέτζο, Κωνσταντινούπολη, Βερολίνο, Βαλένθια...) και έχουν τιμηθεί με τα μεγαλύτερα κινηματογραφικά βραβεία, ενώ το Underground, που σκηνοθέτησε ο Εμίρ Κουστουρίτσα σε σενάριό του, απέσπασε τον Χρυσό Φοίνικα στο Φεστιβάλ των Καννών. Ο Ντούσαν Κοβάτσεβιτς έχει τιμηθεί με τα σημαντικότερα θεατρικά και κινηματογραφικά βραβεία της χώρας του, αλλά και του εξωτερικού.

Το 2000 εξελέγη μέλος της Σερβικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών. Σήμερα ζει και εργάζεται στο Βελιγράδι.


Τίτλος: Γενική πρόβα αυτοκτονίας. Μια πικρή κωμωδία για το ψεύδος.
Συγγραφέας: Doušan Kovačević
Μετάφραση: Γκάγκα Ρόσιτς
Εκδόσεις: Βιβλιοπωλείον της Εστίας

logo-3d-small